De peulgewassen vormen een bonte familie, met vroeg in het jaar de peultjes en de tuinbonen en later in het jaar de sperziebonen en de droogbonen, zoals kidneybonen en bruine bonen.

Geen uitzondering: tassen vol boontjes oogsten. De peulgewassen hebben weinig nodig om flink te groeien.
Geen uitzondering: tassen vol boontjes oogsten. De peulgewassen hebben weinig nodig om flink te groeien.

De peultjes en tuinbonen kunnen relatief vroeg geoogst worden doordat ze goed tegen de kou kunnen. Een beetje nachtvorst kunnen ze wel hebben en ondanks kou en regen, groeien deze sterke boontjes gestaag door. In juni kunnen de peultjes in emmers worden afgevoerd. Voor de eerste lading geoogst is, hangt de tweede lading alweer klaar.

De andere bonen zijn koukleumen en kunnen pas in de loop van de lente gezaaid worden. Idealiter komen ze eind mei of begin juni op. In ieder geval niet voor ijsheiligen want een keer nachtvorst en je kunt opnieuw beginnen met de boontjes.

Indeling van de peulgewassen

Bonen kunnen op verschillende manieren worden ingedeeld. Een manier is indelen op groeiwijze; boontjes waarvan de plantjes relatief laag blijven (stambonen) en bonen die graag de hoogte in groeien (stokbonen). De laatste soort heeft ondersteuning nodig, bijvoorbeeld van een paar bamboestokken waarlangs de plantjes omhoog kunnen klimmen. Het bouwen van die bamboeconstructies is even wat werk maar het voordeel ervan is dat je bij het oogsten lekker kunt blijven staan. Het klinkt erg lui maar eerlijk gezegd heb ik een hekel aan gebukt die boontjes oogsten. Het voelt altijd als een soort Twister spelletje; in de gekste houdingen sta je de boontjes te plukken, waarbij je moet opletten dat je niet op de andere plantjes of in je oogstemmertje vol bonen gaat staan.

Een andere indeling is de manier waarop de bonen gegeten worden: als peul, zoals bij sperziebonen en kouseband, of als gedroogde boon, zoals bij bruine bonen en kidneybonen. Droogbonen kweken, drogen en oogsten is een arbeidsintensief werkje wat niet altijd een overweldigende oogst oplevert. Veel minder werk is het om bijvoorbeeld sperziebonen te kweken. Een bescheiden rijtje planten kan emmers vol bonen opleveren en het overschot aan bonen kan heel goed in de vriezer bewaard worden. Kortom, een aanwinst voor je tuin!